Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności.
Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.

Akceptuję
|
Polski Dziki Zachód. Przymusowe migracje i kulturowe oswajanie Nadodrza 1945-1948 Polski Dziki Zachód. Przymusowe migracje i kulturowe oswajanie Nadodrza 1945-1948
Polski Dziki Zachód. Przymusowe migracje i kulturowe oswajanie Nadodrza 1945-1948
Autor: Beata Halicka
Tłumacz: Aleksandra Łuczak
ISBN: 97883-242-3042-6
ISBN e-book: 97883-242-2573-6
Rok wydania: 2015
Liczba stron: 436+4 il.
Format: B5 (150x235)
Oprawa: Miękka ze skrzydełkami
Wersje: KSIĄŻKA / EBOOK (pdf)
39,60 PLN
44,00 PLN
19,00 PLN
Dodaj do schowka »
Wyślij znajomemu »
Zobacz opinię o książce »
Dodaj opinię o książce »
Opis książki:

U siebie, a jednak obcy – polscy i niemieccy wygnańcy między pożegnaniem a nowym życiem.

 

Przyłączenie do Polski niemieckich terenów na wschód od Odry i Nysy Łużyckiej w 1945 roku wiązało się z trudnym procesem niemal całkowitej wymiany ludności i objęcia w posiadanie regionu, w którym wojna dokonała ogromnych zniszczeń. Ówczesne określenie „Dziki Zachód” odnosiło się do panującego chaosu i obowiązującego w Nadodrzu „prawa silniejszego“, ale także kojarzone było z nowym rodzajem wolności i możliwością rozpoczęcia wszystkiego od początku. Przybycie na te tereny najpierw polskich robotników przymusowych, a następnie osadników, będacych często wygnańcami z innych części Polski, doprowadziło do chwilowego zetknięcia się ze sobą Polaków, Niemców i radzieckich żołnierzy. Wspólne życie na tej dotkniętej wojną przestrzeni nie było proste. Na podstawie analizy polskich, niemieckich, a także sowieckich wspomnień autorka odtwarza początki kształtowania się nowego społeczeństwa, naznaczone represyjnym systemem politycznym, wewnętrznymi konfliktami i ludzkimi dramatami, wskazując równocześnie na zapał i pełen poświęcenia trud odbudowy, zagospodarowywania i oswajania tej ziemii. Dystansując się od dominujących do niedawna narracji o wypędzonych w Niemczech i pionierach „Ziem Odzyskanych” w Polsce, Beata Halicka opowiada historię upadku dawnego i powstania nowego krajobrazu kulturowego na pograniczu – w sposób barwny i obrazowy, z różnych punktów widzenia.

 

Książka Beaty Halickiej trafia w sedno polsko-niemieckiego dialogu historycznego. (...) Wyróżnia ją nie tylko przekonywująca struktura, ale przede wszystkim dynamiczna, a nawet trzymająca w napięciu narracja – cecha, którą nieczęsto znaleźć można w pracach naukowych.

Prof. Robert Traba

 

Dzięki tej pracy będziemy mogli lepiej zrozumieć, co wydarzyło się na Środkowym Nadodrzu pod koniec drugiej wojny światowej i na krótko po jej zakończeniu, a także czym była wojna dla ludności Europy Środkowo-Wschodniej – zarówno dla pojedynczych osób, rodzin, jak również całych narodów.

Prof. Jan M. Piskorski

 

Beata Halicka jest kulturoznawcą, profesorem Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Polsko-Niemieckim Instytucie Badawczym w Collegium Polnicum w Słubicach, a także profesorem gościnnym uniwersytetów w Calgary i Chicago. Wykłada historię kultury Europy Środkowo-Wschodniej na Europejskim Uniwersytecie Viadrina we Frankfurcie nad Odrą. Jest autorką pięciu monografii i licznych artykułów oraz redaktorem prac zbiorowych. Zajmuje się zagadnieniami migracji przymusowych w XX wieku, nacjonalizmem w Europie, stosunkami polsko-niemieckimi, problematyką tożsamości na pograniczach oraz kwestiami kultury i polityki pamięci.

 

Spis treści

 

Podziękowanie
 1.  Wprowadzenie 
  1.1.   Stan badań 
  1.2.  Podstawowe pojęcia 
  1.3.   Źródła i metody 
 2.  Nadodrze i „Polski Dziki Zachód” 
 3.  „Najtrudniejszy język świata” – literackie wprowadzenie do tematu 
 4.  Dekonstrukcja Nadodrza 
  4.1.  „Nie mieliśmy pojęcia o tym wszystkim, co się działo na Wschodzie...” 
  4.2.  „Naród panów” i polscy robotnicy przymusowi w Nadodrzu 
  4.3.  Ucieczka Niemców widziana oczami polskich robotników przymusowych 
  4.4.   „Kiedy weszli ruscy...” 
 5.  Przyłączenie z przeszkodami 
  5.1.  Droga Nadodrza do nowego państwa polskiego 
  5.2.  Radzieckie komendantury i pierwsi polscy osadnicy 
  5.3.   „Traktować Niemców tak, jak oni traktowali nas” 
 6.  Poland on the move – wędrówka ludów  
  6.1.  Tak zwana repatriacja Polaków ze Wschodu – w bydlęcych wagonach na łono ojczyzny? 
  6.2.  Przesiedlenia wewnątrzpaństwowe – w poszukiwaniu lepszych warunków życia
  6.3.  Z pracy przymusowej na „Ziemie Odzyskane” 
 7.  Przyjazd nad Odrę 
  7.1.  W obcym, wyludnionym świecie
  7.2.   Byle dach nad głową na początek czy polowanie na najpiękniejszy dom? 
  7.3.  Okres przejściowy – Niemcy i Polacy mieszkają razem
 8.   Próba typologii nowych osadników
  8.1.  Siedzenie na walizkach i zmęczone życiem ofiary wojny 
  8.2.  „Szabrownicy” – powojenni wędrowni ludzie interesu?
  8.3.  Zapaleni pionierzy „Ziem Odzyskanych”
 9.   Oswajanie przestrzeni 
  9.1.  Sprzątanie po wojnie 
  9.2.  Nowe szkoły, instytucje, stowarzyszenia – społeczeństwo się organizuje 
  9.3.  Życie religijne i oswajanie niemieckich kościołów
  9.4.  Początki rolnictwa oraz skutki niepełnej reformy rolnej 
  9.5.  Pionierski duch drobnych przedsiębiorców oraz niegospodarność państwa 
  9.6.  Niemiecka siła robocza i wysiedlenie Niemców 
  9.7.  Nowy układ sił i referendum z 1946 roku – za czym tak naprawdę głosowano?
10.  Nowe społeczeństwo – mieszanka kulturowa i etniczna 
 10.1. Poznaniacy, Polacy z centrum kraju i z Kresów, autochtoni, Żydzi, Ukraińcy, Niemcy, Romowie, Grecy, repatrianci z Europy Zachodniej i Południowej oraz późni wysiedleńcy z ZSRR   
 10.2. Utrata różnorodności kulturowej a idea państwa jednolitego narodowo 
 10.3. Budowanie nowego społeczeństwa – próba podsumowania
11. O micie „Polskiego Dzikiego Zachodu” dekadę później

Wykaz źródeł i literatury 
Źródła ilustracji 
Indeks osób
Indeks miejscowości


Wyślij znajomemu:
Lista opinii:
Brak opinii
Dodaj opinię:

Projekt i wykonanie: YELLOWTEAM