Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności.
Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.

Akceptuję
|
Mesjasz, który odszedł. Bruno Schulz i psychoanaliza Mesjasz, który odszedł. Bruno Schulz i psychoanaliza
Mesjasz, który odszedł. Bruno Schulz i psychoanaliza
Autor: Paweł Dybel
ISBN: 97883-242-3098-3
Data premiery: 15.05.2017
Liczba stron: 508
Format: A5 (135x205)
Wersje: KSIĄŻKA / EBOOK (epub, mobi)
35,10 PLN
39,00 PLN
18,00 PLN
Dodaj do schowka »
Wyślij znajomemu »
Zobacz opinię o książce »
Dodaj opinię o książce »
Opis książki:
Twórczość Brunona Schulza stanowi osobliwą wersję Freudowskiego „romansu rodzinnego”, w którym figura Ojca, reprezentanta biblijnego Prawa, utraciła centralne znaczenie na rzecz figur kobiecych – Adeli, Bianki i Matki. Zmiana nie polega jednak na tym, że kobiety stały się teraz podmiotem Prawa, ale na tym, że Prawo stało się parodią siebie. Okazało się ono w rękach kobiet Prawem pozorowanym, które nastawione jest na poniżanie męskiego podmiotu. Wynika to stąd, że pozycja kobiet w roli podmiotu Prawa została im narzucona przez Józefa/Brunona, który w ten sposób próbuje ratować swój świat bez Ojca. Ta strategia ma jednak swoją cenę. Jest nią permanentne nicestwienie Schulzowskiego świata prozy. W degradacji roli Ojca zawiera się zarazem klucz do objaśnienia masochizmu i fetyszyzmu Józefa/Brunona. Jest ona równoznaczna z degradacją świata męskiego. To świat w stanie rozpadu, w którym cały byt odchodzi w nicość. Wraz z nim w nicość odchodzi Bóg tego świata, a zarazem jego Mesjasz. Czekanie na niego stało się obsesyjną czynnością natrętną, pustym teatralnym gestem, który przesłania poczucie opuszczenia przez sacrum i skrajną rozpacz.Ta propozycja lektury dzieła Schulza staje w poprzek utrwalonej u nas tradycji interpretacyjnej, w której upatruje się w nim dzieło „radosne”, pełne cudów i tajemnej magii oraz świetlistości i słońca. Tymczasem w świecie prozy drohobyckiego pisarza rządzi niepodzielnie Tanatos. To świat wychylony ku śmierci i skazany na zagładę. Podobnie jak świat Kafki, nie może być on zbawiony.
 
„Czytanie książki Pawła Dybla jest przeżyciem intelektualnym, co należy rozumieć nie jako konwencjonalny wyraz uznania ani egzaltację zaciekawienia – lecz jako sens obcowania z czymś wymykającym się zaszufladkowaniu. Książka bowiem mówi zarówno rzeczy „heretyckie”, jak i podstawowe, jest zasadniczo nowa, a wszak w lekturze odbierana jako od dawna „prosząca się” o napisanie, wreszcie jej psychoanalityczne rozpoznanie Schulza-człowieka wchodzi, można tak powiedzieć, w wielostopniową polemikę z utrwalonymi w literaturoznawstwie wizerunkami Schulza-artysty”.
 
prof. dr hab. Andrzej Zieniewicz
 
SPIS TREŚCI
 
WSTĘP
1. Bruno Schulz i psychoanaliza?
2. Wierzący bezwyznaniowiec czy ateista? Między wyznaniem mojżeszowym i katolicyzmem 
3. Schulz i Freud. Dwie herezje
4. Czasy Mesjasza
 
Rozdział I
PRAWDA I PRAWDOPODOBIEŃSTWO.
„METODA” FREUDA W LITERATURZE WEDŁUG SCHULZA
 
1. Pisarze i psychoanaliza
2. Freud jako naukowiec i … pisarz
3. Zasada prawdopodobieństwa i senno-wizyjna postać narracji Schulza
4. Dwie kobiece zjawy. Irma Freuda i Adela Schulza
5. Marzenia senne Freuda i na wpółsenne wizje Schulza. Dwa typy narracji
6. Freud naukowiec i Gombrowicz, parodysta nieświadomego
7. Schulza kult tandety i Mesjasz-latawiec
 
Rozdział II
MASOCHIZM SCHULZA I PRÓG WSTYDU W SŁOWIE
 
1. Galicja jako genius loci masochizmu w XIX wieku. Sacher-Masoch oraz psychiatryczne koncepcje Krafft-Ebinga i Freuda
2. Masochizm indywidualny, rysunkowy i pisarski Schulza 
3. Słowo prozy i próg wstydu. 
4. Schulz i „zdrada” halachy. Kult słowa i żydowska religijna tradycja
5. Edypalny trójkąt rodzinny i okrutna niania
6. Żydowski młodzieniec i damy czyli dwa obrazy Schulza
7. Masochizm i model miłości dworskiej
8. Syn Józef i Ojciec Jakub: dwa masochizmy
9. Trubadur i masochista
10. Spór o masochizm 
 
Rozdział III
 
SCHULZ I GOMBROWICZ. 
POJEDYNEK NA SŁOWA O PIĘKNE NÓŻKI DOKTOROWEJ 
 
1. List-pocisk Witolda. Piękne nóżki doktorowej i Trybunał
2. Inscenizacja Gombrowicza: pojedynek Szlachcica-sadysty z Żydem-masochistą
3. Inscenizacja Schulza: Bruno-byczek Fernando i rozmowa o literaturze z Witoldem na grzbiecie. Płciowość i intelekt.
4. Łydka Gombrowicza jako „potwór” i Schulza postulat „humanizacji niedoludzkich obszarów”
5. Kto z nas jest prawdziwym perwertem? Ja czy ty, Witoldzie?
6. Huzia na Brunona, doktorowo, kąsaj go po łydkach!
7. Kto wygrał: Bruno czy Witold?
 
Rozdział IV
 
SCHULZA „FILOZOFIA” KOBIECOŚCI
 
1. Sierpniowe inicjacje
2. Wyjazd Ojca i powrót Adeli jako Pomony
3. Tłuja – kobieta Baubo i Maria – kobieta Nyks
4. Ciotka Agata – przerośnięta Demeter
5. Emil – widmo Ojca
6. Falliczne, samorodne kobiety i zanikający mężczyźni
7. Różne wcielenia Adeli
8. Dwa oblicza Bianki 
9.  Piętno fetyszyzmu. Miłość jako powrót w czas śmierci
 
Rozdział V
 
„ROMANS RODZINNY” W PROZIE SCHULZA
 
1. Bankructwo rzeczywistości 
2. Ojciec jako Mesjasz bankrut
3. Ojca spory z Jahwe i jego misja
4. Transformacje Ojca. Kult Kobiety stanowiącej Prawo i dążenie do samoponiżenia
5. Masochista i neurotyk
6. „Trójkąt rodzinny” w prozie Schulza  
7. Dwa oblicza Ojca-Mesjasza. Dualizm wyobraźni
8. Narcyz i masochista
 
ROZDZIAŁ VI
 
OJCA FILOZOFIA FETYSZYZMU, CZYLI POPRAWIANIE DZIEŁA DEMIURGOSA
 
1. Schulz i Kafka w obliczu Prawa
2. Rogi, węzły sęki – zmartwiałe fetysze bytu
3. Schulz – pisarz „radosny” czy z polipem pleśni? 
4. Materia jest kobietą
5. Traktat o manekinach, czyli poprawianie dzieła Demiurgosa
6. Manekin, czyli kobieta-fallus
7. Płacz fetyszy i porażka Ojca
8. Czar Ulicy Krokodyli i czekanie na Mesjasza
9. „Recepty twórcze” Demiurgosa i demiurgia Ojca
10. Pantofel Adeli: „obcy wątek” pod palcami Boga 
11. Mesmeryzm Ojca i psychoanaliza wujka Edwarda
12. Etapy rozwoju wizji. Ujęcie „dialektyczne”
 
ROZDZIAŁ VII
 
CZAS WIZJI JAKO BEZCZAS I HISTORIA JAKO FETYSZ
 
11. Czas dnia codziennego i fenomenalny czas wizji
12. Zwyrodniały czas trzynastego miesiąca w Nocy wielkiego sezonu
13. Mit Księgi dzieciństwa
14. Wizje na bocznym torze czasu
15.  Wiosna, czyli historiozofia trupów 
16. Rozkosze panoptikum, czyli historia jako fetysz
 
Rozdział VIII
 
OJCIEC, KTÓRY ODSZEDŁ
     
1. Metafizyka podróży, dorożka i koń-orchidea
2. Podróż w zapętlonym czasie snu
3. Co Józef zobaczył w sferycznym lustrze?
4. Józef i jego sobowtóry
5. Ojciec-kociak i błagalne spojrzenie Matki 
 
EPILOG
 
Bibliografia
Spis ilustracji 
Indeks osobowy
 
Wyślij znajomemu:
Lista opinii:
Brak opinii
Dodaj opinię:

Projekt i wykonanie: YELLOWTEAM